کامران ابراهیمی، مدیر عامل چاپ ستاره کویر، در مصاحبهای با پایگاه خبری سرمایهگذاری آنلاین به مشکلات پیرامونی صنعت چاپ پرداخته است. وی صنعت چاپ در ایران را مهجور و مظلوم خواند و عدم حمایت مسئولین را از جمله موارد مهم برای ضعف صنعت چاپ در ایران برشمرد. او همچنین تصریح کرد که در بسیاری از کشورهای پیشرفته این صنعت مورد حمایت دولتها قرار گرفته است در حالی که در ایران چنین حمایتی وجود ندارد.
در ادامه بخشی از نظرات کامران ابراهیمی به عنوان یک مدیر کارکشته در صنعت چاپ را خواهید خواند که در مصاحبهای اختصاصی با دنیای سرمایه گذاری صورت گرفته است.
تعطیلی ۲۰ تا ۳۰ درصدی چاپخانهها در ۴ سال گذشته
میتوان گفت که 20 تا 30 درصد چاپخانهها در 4 سال گذشته تعطیل شدهاند و شاید مجوز کار دارند و حتی به ظاهر دایر هستند، اما از نظر کاری فعالیتی ندارند. یکی از دلایل اصلی این موضوع شیوع کرونا بود که موجب افت 50 درصدی کار شد و ضربه سختی به صنعت چاپ و چاپخانهها وارد کرد.
این اتفاق در حالی رخ داد که چاپخانهها با هزینههای بالایی هم مواجه بودند و از آنجا که در کشور ما چیزی به نام حمایت وجود ندارد، ضربه سنگینی به بسیاری از چاپخانهها وارد شد. البته چاپخانههایی مانند ستاره کویر لطمات زیادی ندیدند، زیرا شیوه کار ما در ظریفکاری، فانتزیکاری و کارهایی مانند لیبلها، بروشورها و کاتالوگها است که دامنه گستردهتری در چاپ دارد.
اما چاپخانههای بزرگ، ضرر و زیان بسیاری دیدند و حتی برخی از آنها تعطیل شدند. پس از آن هم بحران دلار و چند برابر شدن قیمت ارز باعث شد که بسیاری از چاپخانههای زیان دیده، نتوانند مجددا شروع به کار کنند و همچنین موجب شد که دیگر امکان واردات ماشینآلات جدید چاپ به وجود نیاید.
ضعف صنعت چاپ ناشی از توقف چرخ تولید
بهطور کلی زمانی که چرخ تولید بچرخد، صنعت چاپ هم رونق میگیرد. حتی سال پیش که تورم شدیدی حاکم بود، هزینهها بالا بود، دلار گران شد و قیمت کاغذ هم به یکباره دو برابر شد، اما وضعیت کار چاپخانه ها خوب بود و درآمد نسبتا مناسبی حاصل میشد.
در ابتدای سال 1402 هم وضعیت خوب بود، ولی از تیرماه رکودی که جامعه را دربرگرفت، به صنعت چاپ هم ضربه وارد کرد که این موضوع باعث شد، اغلب چاپخانهها با حدود 60 درصد ظرفیت خود کار کنند. البته برخی از چاپخانهها که به شرکتهای تولیدی و صنایع غذایی وصل شدهاند، همیشه کار دارند، اما در مورد دیگر فعالان این صنعت اینطور نیست.
در مورد چشمانداز هم امیدوارم که با حمایتها و رفع تحریمها، در آینده اتفاقات خوبی رخ دهد؛ شاید این اتفاقات، به کُندی پیش برود، اما قطعا موجب رشد و پیشرفت صنعت چاپ خواهد شد. باید به این نکته اشاره داشته باشم که متاسفانه در سالهای اخیر توجهی به آموزش نیروی انسانی نشده و هماکنون صنعت چاپ با کمبود نیرو مواجه است و آنهایی هم که در این صنعت در حال فعالیت هستند، آموزشها را به صورت صحیح و اصولی فرا نگرفتهاند.
از طرفی، در زمینه تعمیرات و نگهداری هم اقدامات خوبی انجام نشده و تعداد کمی از افراد به صورت صحیح و اصولی به فعالیت در این حرفه مشغول هستند. از سوی دیگر، بیتوجهی دولتمردان، وزارتخانههای ارشاد و صمت و همچنین تسهیل نکردن روند صادرات محصولات چاپی، باعث شده بازار بزرگی که در کشورهای عراق، آذربایجان، افغانستان، ترکیه و… وجود دارد را از دست بدهیم و در زمینه صادرات موفق نباشیم.
به عنوان مثال، هماکنون حدود 3 درصد از محصولات چاپی کشورمان صادر میشود، در حالی که میتوانستیم تا حدود 25 درصد صادرات داشته باشیم تا ضعف صنعت چاپ در ایران را از بین ببریم.
هزینهی ۱۵ میلیارد تومانی برای بهروزکردن ماشین آلات فقط یک چاپخانه
یکی از طرحهای توسعه مورد نظر این است که تمام ماشینآلات را بهروز کنیم، اما نوسان و افزایش قیمت ارز شرایطی را به وجود آورده که اگر قصد ورود ماشینآلات جدید و مدرن را داشته باشیم، حدود 15 میلیارد تومان هزینه نیاز است.
که همین موضوع باعث شده، به سمت نوسازی ماشینآلات نرویم و با ماشینهای قدیمی و فرسوده ادامه فعالیت دهیم. همچنین رشد قیمتها، چندین برابر افزایش قیمت و اجرت چاپ بوده که همین مساله موجب شده، درآمد صنعت چاپ از درآمد سرانه کشور که به واسطه تورم بالا رفته، عقب بیافتد که این عقبافتادگی باعث کاهش بازدهی تولیدی چاپخانهها شده؛ بنابراین امکان سرمایهگذاریهای بزرگ در صنعت چاپ محقق نشده است.
