به گزارش دنیای سرمایه، امسال یکی از پرنوسانترین سالها برای بازار آزاد خودرو در ایران بود؛ سالی که در آن قیمتها بیش از گذشته مسیر صعودی به خود گرفتند و خرید خودرو برای بخش بزرگی از متقاضیان دشوارتر از گذشته شد و در کنار آن لاتاری و بخت آزمایی برای برنده شدن متقاضیان نیز به شکاف میان قیمت کارخانه و قیمت بازار دامن زد و به رقابت در بازار سرعت داد و در طرف دیگر چشم انداز خودرو به عنوان یک کالای سرمایهای را گسترده کرد.
تحلیلی میدانی از ابتدای سال تا به امروز نشان میدهد که با همزمانی افزایش نرخ رسمی برخی محصولات و تشدید انتظارات تورمی، قیمت خودرو در معاملات آزاد به تدریج بالا رفت و در مقاطع مختلف با جهشهای مقطعی همراه شد؛ هر زمانی که فاصله قیمت کارخانه با بازار آزاد زیاد بود، بازار خودرو به سرعت خود را به بازار ارز رساند و این عقبنشینی را جبران کرد.
در میانه سال، اعلام فهرستهای جدید قیمت کارخانهای از سوی خودروسازان بزرگ مانند ایرانخودرو و سایپا به سرعت اثر خود را بر بازار آزاد گذاشت و فاصله میان نرخ کارخانه و قیمت بازار نه تنها کاهش نیافت، بلکه در بسیاری از مدلها بیشتر هم شد؛ موضوعی که عملاً خودرو را از یک کالای مصرفی به دارایی سرمایهای تبدیل کرده است.
بسیاری از فعالان بازار معتقدند که مولفه اصلی افزایش قیمت خودرو، ترکیبی از چند عامل همزمان از جمله نوسان نرخ ارز، تورم و مهمتر از همه میزان عرضه خودروسازان است؛ به طوریکه هر زمانی که خودروسازان میزان عرضه خود را کاهش دادند قیمت خودرو در بازار با افزایش چشمگیری روبرو شد.
با این حال، فضای انتظارات تورمی و اقتصادی در جامعه و عدم پیشبینیپذیری اقتصادی نقش بزرگی در رفتار خریداران و فروشندگان داشته؛ بهطوری که هر خبر مرتبط با ارز یا قیمت کارخانهای به موجی از واکنش در بازار خودرو منتج شده است.
در طرف دیگر، وضعیت بازار خودرو در نیمه دوم سال نشان میدهد که افزایش قیمت محدود به چند خودروی خاص نیست و تقریبا همه بازههای قیمتی در خودروهای اقتصادی تا محصولات مونتاژی را شامل میشود و گرچه در برخی مقاطع، بازار وارد فاز رکودی شده، اما این رکود به معنای کاهش واقعی قیمتها نبود؛ بلکه بیشتر ناشی از عقبنشینی موقت خریداران و انتظار برای ثبات قیمتی به دور از معاملات در سایه التهاب بازار است و با بازگشت تقاضا، قیمتها دوباره به مسیر افزایشی برگشتند و در بسیاری از مدلها به سطوح جدیدی رسیدند و این روزها مشاهده اعداد مانند دو میلیارد تومان برای خودروهای ساخت داخلی دیگر تعجبی ندارد.
نگاهی به وضعیت بازار خودرو از ابتدای سال جاری تا بهمن ماه
بررسی قیمتها در بازار خودرو از ابتدای امسال تا نیمه دوم بهمن ماه نشان میدهد که قیمت خودروهای تولید داخل در بازار آزاد به صورت میانگین از ۷۵ تا ۱۱۰ درصد افزایش داشته که نسبت به قیمت ارز در بازار آزاد همخوانی دارد و حتی در برخی از خودروها روند افزایش قیمت بیشتر از رشد نرخ ارز در بازار آزاد طی این مدت است.
در ادامه میزان افزایش قیمت چند خودرو داخلی در بازار آزاد از ۲۵ فرودین ماه تا ۲۵ بهمن ماه (طی ۱۰ ماه) را بررسی میکنیم:
نگاهی به روند قیمت خودرو در بازار ایران طی سال جاری نشان میدهد که تصویری روشن از تاثیر شاخصهای اقتصاد کلان بر بازار مصرفی خودرو وجود دارد و افزایش پیوسته قیمتها، فاصله میان کارخانه و بازار آزاد و نقش قیمت ارز نشان داده که قیمت خودرو در بازار آزاد نه تنها همسو با قیمت ارز است، بلکه در برخی زمانها از نرخ رشد بازار ارز پیشی گرفته و گاه از آمارهای تورمی و میزان تورم نهایی مصرف کننده بیشتر است.
